De verhouding van werkenden tegenover gepensioneerden is in het huidige pensioenstelsel een belangrijk element. Maar die verhouding wijzigt.

Het pensioenstelsel is gebaseerd op het repartitiestelsel. De actieve, werkende bevolking staat een deel van zijn loon af en hiermee betaalt men de gepensioneerden. Het is dus een stelsel waarin men geen spaarpotje aanlegt.

De vergrijzing is een actueel thema. Door een aantal wijzigingen in onze samenleving in de loop van de 20ste eeuw, zoals de baby-boom, de verandering van de nataliteit en de verhoging van de levensverwachting hebben we te maken met fundamentele veranderingen. 


De levensverwachting bedroeg in de 16de eeuw 25 jaar. In de 21ste eeuw bedraagt de levensverwachting 78 jaar. Die verhoging heeft zich vooral getoond in de laatste 100 jaar. Aan de levensverwachting hebben we maar even 31 jaar toegevoegd!


Hierdoor is de samenstelling van de bevolking grondig gewijzigd: 

- Hierdoor stijgt het aantal gepensioneerden sterk

- Men schat dat de levensverwachting van de 60 jarigen nog zal toenemen met 6 à 7 jaren tegen 2050

- De 80 jarigen van vandaag zullen gemiddeld 3 jaar ouder worden tegen 2050.

- 60 plussers maken nu 21% van de bevolking uit. Tegen 2050 zullen zij 32% van de bevolking uitmaken


De actieve bevolking -zij die werken en dus bijdragen voor de betaling van de pensioenen- evolueert ook. Men studeert langer, de werkloosheid, brugpensioenen...allemaal elementen die het aantal actieven beinvloeden. 

Vandaag is er voor elke gepensioneerde 3,84 werkende personen. 

Tegen 2030 verwacht men dat er maar 2,68 actieven zullen zijn per gepensioneerde, en in 2050 zou het aantal werkenden naar 2,21 dalen per gepensioneerde. 


In 2050 zullen er meer mensen ouder zijn dan 60 jaar dan de hele bevolking van Europa, India en Noord-Amerika vandaag...

Italië was het eerste land met meer mensen ouder dan 60 jaar dan kinderen onder de 20 jaar. 


Een anecdote: de engelse koningin schrijft naar elke 100 jarige een persoonlijk kaartje. Toen ze begon in 1952 schreef ze 225 kaartjes. In het jaar 2000 schreef ze 3890 kaartjes of liefst 17 keer zoveel...


Besluit: uit al deze cijfers kan je maar één conclusie halen. De aantal werkenden per gepensioneerde daalt. Deze trend zet zich door in de toekomst. Zonder andere wijzigingen is het duidelijk dat alle systemen die gebaseerd zijn op een gelijkblijvend aantal werkenden ten opzichte van de gepensioneerden niet meer zullen kunnen blijven bestaan. Ons wettelijk pensioen is zo'n stelsel. Het zal dus grondig moeten veranderen.